Kenniscentrum verstandelijk gehandicaptenzorg
Menu

Kofi van slaapverwekkend goed naar voorbereid op het ergste: zzp-stop

9 augustus 2026 Karin Bokhove Geen reacties

Ik heb al een tijdje niets gepost. Het gaat namelijk heel goed met Kofi en dat is natuurlijk geen verhaal. Maar per één oktober stopt de instelling met alle begeleiders die zelfstandig (zzp’er) zijn. Oeps, dat zijn ze zowat allemaal. Karin Bokhove beschrijft haar zorg over de gevolgen voor haar zoon Kofi, die een verstandelijke beperking en autisme heeft.

Het gaat de laatste tijd zo goed met Kofi, dat we zelfs samen uit eten gingen. Weliswaar uit het zicht van andere gasten, maar toch. Nadat Kofi zijn kroketten naar binnen had gepropt, bracht hij zelf zijn bord terug. Onder de verbaasde blikken van koks en keukenhulpen stampte hij dwars door de keuken richting aanrecht. Een vertederende anekdote, vooral voor mijzelf.

Donkere wolken
Maar donkere wolken pakken zich samen boven zijn vredige leventje. Halverwege mei floepte namelijk een omineuze mededeling mijn mailbox binnen. Per één oktober stopt de instelling met alle begeleiders die zelfstandig (ZZP) zijn. Oeps, dat zijn ze zowat allemaal. De meesten zitten er al een jaar of vijf en het zaakje draait als een tierelier. 

Ik greep gelijk naar de telefoon. Gelukkig wist de manager van de afdeling me gerust te stellen, ze beseften terdege dat de groep drijft op zelfstandigen. Ze gingen hen aanbieden om in dienst te komen, tegen voorwaarden waar geen zinnig mens nee tegen kan zeggen. Het pakket was op een haar na gevild.

Ik snapte het ook wel, in het kielzog van die zelfstandigen hebben zich allerhande louche bureautjes in het zorgveld genesteld om daar hun oncontroleerbare slag te slaan.

Niets
Maar er gebeurde niets, niet in mei, niet in juni en al evenmin in juli. Driemaal schreef ik de bestuurders aan. Telkens verzekerden zij mij van hun goede intenties. Het ging hen werkelijk om de kwaliteit van zorg. En ik geloofde het. Niet dat ik mijn mond hield, ik bleef hameren op het gebrek aan daadkracht en maande hen voort te maken.

Patstelling
Op een warme zomeravond ben ik in gesprek met een vriendin. Ze is bestuurder van een zorginstelling, dus ze heeft er verstand van.

Ik lucht mijn hart. "Een gesprek met de manager bood de bestuurder me aan. Zinloos natuurlijk, want die beslist daar niet over."

"Dat noemen wij een susgesprek," beaamt ze.

Inderdaad, moeders koest houden. "Maar waarom moet het zolang duren," roep ik vertwijfeld. "Kan de zorg niet organiseren?"

"Ach Karin," zucht ze vermoeid. En wellicht ook een beetje verbijsterd over mijn naïviteit: "Het gaat natuurlijk wel degelijk over kosten, er moet óók bezuinigd worden en daar worden ze het niet over eens. De zorgdirecteur wil een overtuigend pakket, maar de financieel directeur eist kostenreductie."

Een patstelling. Natuurlijk. Wat ben ik toch een muts.

Er wordt druk overlegd en gepalaverd, managers maken contingentieplannen en ondertussen hakt het bestuur geen knoop door. Alsof ze niet beseffen hoe de tijd dringt. Ondertussen kijken de zelfstandigen alvast uit naar een andere plek, over twee maanden willen ze namelijk ook graag brood op de plank.

Gaten
Een andere instelling die haar zelfstandigen heenzond, heeft nu fikse gaten in het rooster. We hebben het over mensen die intensieve zorg verlenen, dus noem het gerust een noodsituatie. 

‘Het resultaat is een zelfgecreëerde puinhoop’

Een aantal instellingen stelt ter elfder ure de datum uit, maar dan zijn vele vogels al gevlogen. Het resultaat is een zelfgecreëerde puinhoop a la ter Apel. Ik vrees dat ook hier de verontwaardiging uitblijft. 

Dode vogels
De zon gaat onder, we zien nog slechts de schaduwen van elkaars gezicht. Ze weet dat ik er twee keer per week op uittrek met Kofi, wat kan omdat het zo goed met hem gaat. Fysiek kan ik deze dertiger allang niet meer aan.

Berustend zeg ik: "Ik bereid me voor op het ergste en dan blijf ik weg. Altijd haastte ik me naar hem toe wanneer hij het moeilijk had. Maar wat kan ik doen? Toekijken hoe hij tegen de grond wordt gewerkt door inderhaast ingevlogen invallers? Zijn smekende blik negeren en vertellen dat hij niet mee naar huis mag? Ik kan het niet meer."

Schuldig
Natuurlijk voel ik me bij voorbaat schuldig. 

Dan zegt ze: "Je hebt me weleens verteld over moeders die grenzeloos waren in hun opoffering voor hun kind. Hoe ze eindigden als dode vogeltjes die uiteindelijk helemaal niet meer kwamen. Je hebt het zolang volgehouden omdat je wist wanneer je voor jezelf moest kiezen."

Mijn besluit gaat ten koste van Kofi, ik weet het, maar ik moet onder ogen zien dat dit een brug te ver is. 

Ze zullen hem extra medicijnen geven. Hopelijk stabiliseert de bezetting na verloop van tijd en went hij aan hen. Het zal maanden duren. Tegen de tijd dat de rust terugkeert kom ik weer.  |

Aflevering van het weblog 'Het kleine leven van Kofi', door Karin Bokhove, moeder van Kofi. Bekijk ook haar video ‘25 jaar Kofi in 7 minuten’.

Wil je reageren op dit artikel? Log dan in als abonnee!