Kenniscentrum verstandelijk gehandicaptenzorg
Menu

Een muziekkussen voor ontspanning

21 april 2026 Door de redactie Geen reacties

Meer rust en minder spanning, minder trillen en beter slapen. Het zijn de zichtbare effecten die muziektherapeut Nicolien Verbeek ziet bij veel cliënten bij het gebruik van het muziekkussen inmuRELAX.

Het muziekkussen inmuRELAX is speciaal gemaakt om stress te verminderen en te ontspannen. Dit gebeurt door trillingen en rustige geluiden die veranderen en aansluiten bij de aanraking en bewegingen van de gebruiker.

Ontspanning voor Ronald
Ronald is een man met een matige verstandelijke beperking en een stoornis in het autistisch spectrum (ASS). Hierdoor heeft hij een trage informatieverwerking en een afwijkende prikkelverwerking, wat maakt dat hij snel over- of onderprikkeld kan raken. Ronald communiceert onder andere met behulp van pictogrammen en een communicatiemap, die hij zelfstandig gebruikt wanneer hij daar behoefte aan heeft. 

Muziektherapeut Nicolien vertelt: “Ronald ervaart erg wisselende nachten – zowel goede als slechte. Als hij meerdere slechte nachten achter elkaar heeft, merk je dit in zijn functioneren overdag: hij is vermoeider en prikkelgevoeliger. De spanning loopt dan gauw op bij hem. De vraag naar muziektherapie ontstond in overleg met de gedragsdeskundige.

Aanvankelijk werd gedacht aan een nieuw slaaponderzoek, maar er is besloten eerst te onderzoeken of muziek of een muziek-app een positief effect kan bijdragen aan ontspanning en een betere slaapkwaliteit. Daarnaast hoopten zijn begeleiders dat muziek kon helpen wanneer Ronald ’s nachts begon te dwalen, zodat hij hierdoor tot rust komt en terug kan keren naar zijn slaap.”

Muziektherapie
In de muziektherapie die Ronald krijgt werken ze aan

  • structurele ontspanningsmomenten overdag,
  • het vergroten van positieve emoties en zelfvertrouwen door middel van succeservaringen en
  • het behoud van contact en aandacht tijdens de muzikale activiteiten, zodat overprikkeling of terugtrekking wordt voorkomen.

Nicolien: “Tijdens de therapie probeerden we verschillende dingen uit. En bij de woning zetten we bijvoorbeeld een eigen gemaakt cd’tje in, die de nachtdienst voor hem aanzette als hij wakker was.

Tot ik begin 2024 bij hem de inmuRELAX introduceerde binnen de muziektherapie. Vanaf het begin pakt Ronald deze stevig vast. Hij duwt er met twee duimen in of legt hem rustig op zijn schoot. Af en toe zie je een diepe zucht, een gaap of ik merk dat zijn ademhaling rustig wordt. Ronald kan erg goed ontspannen door het gebruik van het muziekkussen.”

klik_2_2026_ronald_inmu_kussen.jpg

Ronald met het muziekkussen

Een paar maanden later introduceerden ze het kussen ook thuis voor het gebruik bij rustmomenten en in de nacht. “Ronald zag de inmuRELAX en zei: ‘van Nicolien!’ en ging er zo mee in bed liggen met het kussentje tegen zijn neus,” vertelt Nicolien.

Ronald gebruikt het muziekkussen op dit moment nog steeds tijdens zijn rustmomenten. “Eén keer tussen de middag, na het avondeten en als hij naar bed gaat. De inmuRELAX ligt vaak naast zijn kussen. De begeleider zegt dan tegen Ronald dat hij zijn kussentje mag pakken en hij drukt hem dan tegen zich aan. Wanneer Ronald klaar is met rusten, legt hij het kussentje weer naast zijn kussen. We zien dat het werkt en Ronald geeft zelf aan dat hij het fijn vindt.”

Rust in lijf en hoofd voor Marloes
In 2023 kreeg Nicolien de vraag voor muziektherapie voor Marloes: Marloes ervaart veel spanning gedurende de dag, dit zit ook in haar lijf en uit zich door te trillen en gespannen ledematen. Wij hopen dat muziektherapie ontspanning biedt waardoor zij meer rust heeft in haar lijf en hoofd.’

Nicolien: “De begeleiders zochten iets om Marloes te laten ontspannen. Op de woning zit ze geregeld in de snoezelruimte en ze experimenteert met rustgevende muziek. Dit gaat goed. Als Marloes naar de snoezelruimte gaat, krijgt ze een timer mee (maximaal 45 minuten) en zetten ze muziek op. Ze ligt dan onder een verzwaringsdeken en valt vaak in slaap. Op de groep zijn ze bang dat dit ten koste gaat van haar nachtrust. Ze is namelijk geregeld vroeg wakker. 

In de muziektherapie zoeken we manieren om te ontspannen zonder dat Marloes in slaap valt. Het doel is om Marloes minder spanning te laten ervaren gedurende de dag, waardoor ze meer rust krijgt in haar lijf en hoofd.

Vanaf het eerste moment dat ze bij het muzieklokaal binnenkomt, is ze erg enthousiast. Marloes zit dan hoog in haar energie, heeft een hoge stem en vertelt enthousiast over haar weekend of haar plannen van aankomende week. Ze heeft er altijd zin in. 

We gebruiken de inmuRELAX tijdens de sessies. Marloes vindt dit een heerlijk instrument en vertelt mij dat ze deze ook graag in haar eigen snoezel wil hebben. Marloes gaat dan op de bank zitten en legt de inmuRELAX tegen haar borst of op haar benen. Omdat het kussen lekker zacht en aaibaar is, helpt het om tot rust te komen."

klik_2_2026_inmurelax_muziekkussen.jpg

Het muziekkussen helpt je eigen lichaam te voelen en een moment van rust te vinden

Meer informatie
Binnen Eemhart zijn er ruim 40 inmuRELAX-kussens in gebruik. Veel cliënten en hun begeleiders zien hoe waardevol dit kussen kan zijn ter ontspanning. Het kussen is ontworpen voor kalme en ontspannende momenten. De muziek is zacht en meditatief. De inmuRELAX heeft een zachte geluidspuls, die je voelt in je vingers of wanneer je hem op je borst houdt. Dit helpt om je lichaam te voelen en een moment van rust te vinden. De eerste exemplaren zijn met subsidie van het mr. Roelsefonds aangeschaft. Bekijk hoe de inmuRELAX werkt voor Ronald op youtube. Meer informatie over de inmuRELAX op inmutouch.nl.  |

Artikel gemaakt door Nicolien Verbeek – Kemper en Saskia Bon, Eemhart.

Wil je reageren op dit artikel? Log dan in als abonnee!